مهدی طالباز درشماره جدیداعتماد به متن ها وحاشیه سینمای ایران درسال گذشته ژرداخته با هم این گزارش رامی خوانیم

يک سينما براي تمام سينما

مهدي طاهباز سال 86 حاشيه هاي فراواني براي سينماي ايران به همراه داشت. از جدال هاي صنفي گرفته تا حواشي کنار گذاشتن فيلم ها در جشنواره فجر. هر چه بود، خوب يا بد، تقويم عمر سينماي ايران ورقي ديگر خورد و سينماگران و تماشاگران چشم انتظار سال جديد، فيلم هاي جديد و اتفاقات جديد هستند. نگاهي به اتفاقات و رويدادهاي سال پر اتفاق سينماي ايران، هم حالت مرور دارد و هم مي تواند تا حدودي چشم انداز سينما را در سال جديد ترسيم کند. --- سينما آزادي؛ تنها دلخوشي سال اگر از ديدن فيلم هاي اکران شده در سال 86 لذت نبرديد، اگر جشنواره فجر توي ذوق تان زد و از لذت کشف در اين جشنواره محروم بوديد، اگر در اين يک سال تماشاي هيچ فيلمي بهتان نچسبيد، اگر خيلي اتفاق هاي ريز و درشت سينمايي که منتظرش بوديد به وقوع نپيوست، اما در عوض يک چيز براي دل خوش کردن داريد. آن هم بازسازي يک سينماي خاطره انگيز و دوست داشتني در گودال عباس آباد است که خيلي ها خاطراتي فراموش نشدني از فيلم ديدن در آن دارند. بالاخره پس از ده سال وعده و وعيد و پشت گوش انداختن هاي مداوم، يک اراده قوي باعث شد تا مهمترين سينماي تهران و حتي ايران بازسازي شود. با اينکه روند بازسازي اين سينما به کندي در حال انجام بود و کمتر کسي پيش بيني آماده شدنش را براي جشنواره فجر مي کرد، اما يک سالن اين سينما براي نمايش فيلم هاي ايراني جشنواره مهيا شد تا تعدادي از علاقه مندان فرصت ديدار با فيلم ها را در سينماي تازه احيا شده آزادي پيدا کنند. با ورود سينما آزادي به جمع سينماهاي تهران، سيستم اکران فيلم با تغييرات عمده يي روبه رو خواهد شد. اضافه شدن 5 سالن سينما کمک زيادي به جريان نمايش خواهد کرد و باعث کاهش تعداد فيلم هاي پشت خط اکران مانده مي شود. تولد دوباره سينما آزادي يکي از معدود نقاط روشن سينماي ايران در سال 86 است. بازيگران خارجي؛ سرگرمي جديد سينماي ايران «ژوليت بينوش، رابرت دونيرو، شارون استون، مايکل کين، عمر شريف، آميتا باچان، جرج کلوني و...» اينها نام هايي بودند که در سال 86 چندين و چند بار در خبرهاي سينمايي تکرار شدند. اگر کسي به اين نام ها نگاه کند و نداند که با سينماي ايران طرف است، گمان مي کند با يکي از کشورهاي مهم صاحب صنعت سينما روبه رو شده است، با اينکه سينمايمان حتي در کشورهاي همسايه يي مانند پاکستان و افغانستان هم طرفدار ندارد (منظور اکران فيلم و نمايش گسترده است و نه حضور جشنواره يي)، در سال 86 نام بازيگراني براي بازي در فيلم هاي ايراني مطرح شد که بيشتر به چيزي مانند شوخي شبيه بود. اگر حساب عباس کيارستمي را به خاطر اعتبار بين المللي و وجهه جهاني اش از بقيه جدا کنيم، آن وقت به نتايج نه چندان خوشايندي در اين باره مي رسيم. اگر فرض محال را محال ندانيم، يا اين بازيگران هاليوودي قرار است در فيلم هاي هنري و خاص سينماي ايران بازي کنند و باعث جلب توجه در جشنواره هاي خارجي شوند يا اينکه قرار است مايه رونق سينماي تجاري ايران باشند. اگر حالت اول مدنظر باشد، در بهترين حالت، ماجرا به همان عباس کيارستمي ختم خواهد شد و لاغير. اگر هم حالت دوم در ميان باشد، سينماي تجاري ايران توان استفاده از همين نيمچه استارهاي داخلي را هم ندارد چه برسد به فوق ستاره هاي هاليوودي يا باليوودي، مشکل بي مخاطبي سينماي ايران چه در داخل و چه در خارج (لطفاً بي خيال چند جايزه جشنواره يي يا نقدهاي ستايش آميز چند منتقد خارجي شويد)، با حضور ستارگان خارجي حل نخواهد شد. مشکل جاي ديگري است. توليد؛ هنري گران قيمت و تجارتي ارزان قيمت اگر هنوز هم جشنواره فجر را ويترين سينماي ايران بدانيم، سينماي ايران در سال 87 اوضاع چندان خوبي نخواهد داشت. اگر چه ممکن است با نمايش چند فيلم تجاري که در جشنواره شرکت نکردند، وضعيت اکران و فروش فيلم ها چندان نگران کننده نباشد (که البته بازهم جاي نگراني وجود دارد)، اما اوضاع کيفي فيلم ها کمي آدم را مي ترساند. در سال 86 حدود 70 فيلم سينمايي توليد شد (برخي فيلم ها در سال 85 جلوي دوربين رفتند ولي عمده کار فني و آماده سازي آنها در سال 86 انجام شد) که تفاوت چنداني با سال هاي قبل نداشت. با اينکه به نظر مي رسيد بعد از توليد و اکران نسبتاً موفق چند فيلم ژانر وحشت مانند «پارک وي» شاهد توليد فيلم هايي از اين دست باشيم اما تهيه کنندگان و فيلمسازان ترجيح دادند ريسک نکنند و به همان کليشه هاي جواب پس داده محدود شوند. سينماي ايران در اين چند سال و به خصوص در سال 86 پا در مسير نه چندان خوشايندي گذاشته است. حمايت هاي چند صد ميليوني از آثاري که قرار نيست مخاطب انبوه داشته باشند(و اگر بخواهند هم نمي توانند) و در عوض توليد پارتيزاني و صرفه جويانه فيلم هاي تجاري و آثاري که قرار است مخاطب جذب کنند و گيشه را بچرخانند، زنگ خطري براي سينماي ايران است. وقتي براي توليد يک فيلم تجربه گرا، آن هم در چند لوکيشن محدود، چند صد ميليون تومان هزينه و چند ماه وقت صرف مي شود اما در مقابل يک فيلم تجاري با صرف کمترين هزينه در مدت بيست روز فيلمبرداري مي شود، يعني يک جاي کار مي لنگد و اين نشان از بيماري سينما دارد. اي کاش بخش دولتي که وظيفه حمايتي از سينما را بر عهده دارد، کمي هم به سينماي تجاري اهميت مي داد و به جاي حمايت از توليد فيلم هاي نه چندان ارزان اما بي خاصيت، از يکي دو فيلم با پتانسيل بالاي جذب مخاطب حمايت مي کرد. اکران؛ دو فيلم ميلياردي و ديگر هيچ گول دو فروش بالاي يک ميليارد تومان را نخوريد. سينماي ايران به لحاظ اقتصادي در سال 86 اوضاع رو به راهي نداشت. اگر دو فيلم ميلياردي يعني «اخراجي ها» و «توفيق اجباري» را کنار بگذاريد و همين کار را در مورد دو فيلم پرفروش يکي دو سال قبل نيز انجام دهيد و سپس ميانگيني از فروش بقيه فيلم ها بگيريد، با افت فروش و کاهش استقبال مواجه خواهيد شد. در سال 86 هيچ فيلمي نتوانست به مرز فروش 500 ميليون تومان برسد و تنها 4 فيلم حدود 400 ميليون تومان فروختند. سه فروش بين 300 تا 350 ميليوني داشتيم و 5 فيلم هم بين 200 تا 250 ميليون تومان فروختند. اما اگر نگاهي به پايين جدول فروش فيلم ها بيندازيد، از ميان 47 فيلم اکران شده تعداد 25 فيلم پايين تر از 100 ميليون تومان فروش داشته اند که با توجه به هزينه هاي توليد يک فيلم در شرايط حاضر يک فاجعه اقتصادي محسوب مي شود. البته از حق هم نبايد گذشت؛ قاچاق فيلم ضربه يي مهلک بر اقتصاد سينماي ايران وارد و حداقل يکي دو ميليارد تومان را از چرخه سالم اقتصادي سينما دور کرد. وقتي مردم مي توانند با صرف حداقل هزينه يک فيلم را چند نفري در راحت ترين شرايط در منزل تماشا کنند چرا بايد با صرف هزينه بيشتر پا در سالن هاي نه چندان مطلوب سينما بگذارند و با آن وضعيت صدا و تصوير فيلم ها را روي صندلي هاي ناراحت تماشا کنند؟ تا وقتي سينما رفتن جزيي از فرهنگ مردم نشود، همه حرف ها و کارها بي فايده است. جشنواره فجر؛ آشفته بازار جشنواره بيست و ششم فجر نه دنيا داشت و نه آخرت. نه فيلم چشمگيري که بشود از آن به عنوان يک اتفاق ياد کرد، ديده شد و نه اينکه جريان برگزاري و مديريت جشنواره به گونه يي بود که کيفيت نه چندان مطلوب فيلم ها چندان توي ذوق نزند. امسال آنقدر آش برنامه ريزي شور شده بود که برنامه سينماي مطبوعات روز به روز اعلام مي شد و البته سانس به سانس تغيير مي کرد. دو نيمه کردن جشنواره و جداسازي بخش هاي ايراني و خارجي هم چيزي جز از رونق انداختن 5 روز اول و فشردگي بي جهت 6 روز دوم نداشت. مهم ترين نکته جشنواره امسال، سايه سنگين مميزي روي فيلم ها بود که در زمان کار هيات انتخاب به اوج رسيد و حتي تا اواسط جشنواره هم ادامه يافت. فيلم هايي مانند «آتشکار»، «آنجا» و «صد سال به اين سال ها» پيش از جشنواره کنار گذاشته شدند با اينکه به جرات مي توان گفت اين فيلم ها از نظر کيفي يک سر و گردن بالاتر از خيلي از فيلم هاي حاضر در جشنواره بودند. «دايره زنگي» تنها يک نمايش داشت و بعد از اولين نمايشش دوباره ليستي از اصلاحيه هاي تازه به دست تهيه کننده رسيد که او را مجبور کرد قيد حضور در جشنواره را بزند. بهمن فرمان آرا هم حاضر به انجام اصلاحيه هاي جديد و بيش از حد روي فيلمش نشد تا «خاک آشنا» هم از گردونه خارج شود. البته به نظر نمي رسد اين فيلم ها براي نمايش عمومي مشکل چنداني داشته باشند چرا که دبير بيست و ششمين جشنواره فيلم فجر در جريان نشست مطبوعاتي تلويحاً اعلام کرد که جشنواره فجر ويتريني است که مشتري گذري زيادي دارد؛ مشتري هايي که ممکن است در طول سال پايشان هم به سينما باز نشود. پس مصلحت ايجاب مي کند فيلم هاي جشنواره با کمترين ريسک انتخاب شوند. با اين تفاسير به نظر مي رسد مجموعه نظارت و ارزشيابي در زمان اکران عمومي برخورد بازتري با آثار داشته باشد. جشن خانه سينما؛ آتش زيرخاکستر جشن سينماي ايران در سال 86 بهانه يي شد براي بروز اختلافات صنفي تهيه کنندگان در خانه سينما. دو طيف اصلي تهيه کنندگي يعني «اتحاديه تهيه کنندگان» و «کانون تهيه کنندگان فيلم ايران و مجمع فيلمسازان» بر سر يکپارچه شدن جريان تهيه کنندگي بنا بر اختلاف گذاشتند و جشن خانه سينما بهترين فرصت براي يک تسويه حساب صنفي بود. اگر دوره هاي پيشين جشن خانه سينما به لحاظ بيروني حاشيه ساز و پرحرف و حديث بود، اين بار اين جشن به لحاظ دروني دچار التهاب شد. کار حتي به تحريم و خارج کردن فيلم ها از جشن نيز کشيد و اعضاي اتحاديه تهيه کنندگان، فيلم هايشان را که البته باکميت و نه چندان باکيفيت بودند، از جشن خارج کردند. در اين اوضاع بازار مصاحبه و گفت وگو هم داغ بود و هر طرف، طرف ديگر را به چيزي متهم مي کرد. اعضاي اتحاديه طرف مقابل را به دولتي بودن و برخورداري از رانت هاي ويژه متهم کرد و اعضاي کانون تهيه کنندگان هم طرفش را بازاري و بي ريشه خواند. اما به يکباره و پس از پايان يافتن مراسم جشن خانه سينما، غائله نيز خوابيد و گويي هيچ اتفاقي نيفتاده است. پس از مدتي هم تهيه کنندگان محترم زير چتري با نام شوراي عالي تهيه کنندگان جمع شدند و به خوبي و خوشي به زندگي خود ادامه دادند. قاچاق فيلم؛ تير خلاص همه چيز براي يک رکوردزني بي سابقه در سينماي ايران آماده بود. «اخراجي ها» به طور متوسط روزانه حدود 50 - 40 ميليون تومان مي فروخت و اين رقمي است که مجموعاً در پايان اکران نصيب برخي فيلم ها مي شد. فروش فيلم به مرز يک ميليارد که رسيد، ناگهان فاجعه رخ داد. با ورود نسخه قاچاق فيلم روز به روز و حتي سانس به سانس از فروش «اخراجي ها» کاسته شد تا فيلمي که به راحتي مي توانست دو ميليارد تومان فروش را پشت سر بگذارد، در مرز يک ميليارد و دويست ميليون تومان متوقف شود. همزمان با «اخراجي ها»، سي دي قاچاق فيلم «مهمان» هم به بازار آمد تا جنس بساطي ها جور شود. «سنگ کاغذ قيچي» و «اگه مي توني منو بگير» شکارهاي بعدي قاچاقچيان فيلم بودند که سي دي آنها همزمان با اکران به بازار غيررسمي فيلم راه يافت. بعد از اين بود که همه دست به کار شدند تا از بروز يک فاجعه بزرگ جلوگيري کنند. سينماگران در موزه سينما گرد هم آمدند و بيانيه منتشر کردند، نيروي انتظامي وارد کار شد و بساط هاي خياباني را به صورت موقت جمع کرد، تهيه کنندگان براي نوع نمايش فيلم ها قانون گذاشتند و اکران از طريق نسخه دي وي دي را ممنوع کردند، شرکت هاي ويدئويي دست به کار شدند و نسخه قانوني فيلم ها را در کمترين زمان پس از اکران با بسته بندي جذاب و البته قيمت ارزان وارد بازار کردند و اينها اقداماتي بود که به صورت موقتي توانست چاره ساز شود و جلوي نابودي سرمايه جديدي را بگيرد. زمان گذشت و گذشت تا اينکه بلا به جان داريوش مهرجويي و «سنتوري»اش هم افتاد. ديگر نه کسي حوصله بيانيه داشت و نه نيروي انتظامي انگيزه قبلي را. در اين ميان فقط آتش به مال تهيه کننده و سرمايه گذار بخت برگشته زده شد و ديگر هيچ. مميزي يا مصلحت؛ ماده پنج محمود اربابي مديرکل اداره نظارت و ارزشيابي معاونت سينمايي در جريان توزيع غيرقانوني «سنتوري» و در توجيه جلوگيري از اکران عمومي اين فيلم در سينماها (که پروانه نمايش هم دريافت کرده بود)، طي گفت وگويي با ايسنا به نکته جالبي اشاره کرد که همان حلقه گمشده مصلحت انديشي بخش سينمايي وزارت ارشاد است. او گفت که به آنها (صاحبان و سازندگان «سنتوري») بر اساس ماده پنج اعلام کرده بوديم که مصلحت نيست فعلاً فيلم را اکران کنيد. در اين سال ها به واسطه وجود ماده پنج، جلوي نمايش خيلي از فيلم هاي داراي پروانه نمايش گرفته شده است. در اين يکي دو سال اخير به صاحبان فيلم هايي مانند عصر جمعه (مونا زندي)، نقاب (کاظم راست گفتار)، شاعر زباله ها (محمد احمدي)، خواب تلخ (محسن اميريوسفي)، تردست (محمدعلي سجادي) و... رسمي و غيررسمي اعلام شده که فعلاً حتي با وجود داشتن پروانه نمايش، مصلحت نيست فيلم تان را اکران عمومي کنيد. مصلحتي که در زمان «مارمولک» جلوي اکران قانوني اين فيلم را گرفت، حالا حتي شکل قانوني هم پيدا کرده است. وجود ماده پنج يعني بي اعتبار بودن پروانه نمايش و قانوني کردن مصلحت انديشي، چراکه وقتي قرار است تصميم ها تنها براساس مصلحت انديشي و شرايط و مقتضيات گرفته شود، نتيجه اين است که هر دستگاه و نهادي قدرت و جرات دخالت در امور معاونت سينمايي را پيدا مي کند و اينجاست که ماده پنج به کار مي آيد. امسال که گذشت؛ خدا سر و کار هيچ فيلمي را در سال جديد با ماده پنج نيندازد، بهرام بيضايي؛ طلسم شده همه چيز مهيا بود تا در سال 86 طلسم چندساله فيلم نساختن بهرام بيضايي بشکند. اما با وجود انجام پيش توليد و انتخاب همه عوامل و با اينکه تنها چندين روز تا کليد خوردن «لبه پرتگاه» مانده بود، اين فيلم هم به بايگاني فيلم هاي ساخته نشده بيضايي پيوست. «لبه پرتگاه» حواشي و حرف و حديث هاي فراواني به همراه داشت. از انتخاب محمدرضا گلزار و مهران مديري گرفته تا انصراف چند بازيگر مانند حامد بهداد و رامبد جوان در اين فيلم. «لبه پرتگاه» ساخته نشد و بيضايي نمايش «افرا» را روي صحنه برد. درست زماني که هيچ کس فکرش را نمي کرد، او پروانه ساخت فيلم جديدش را دريافت کرد . شايد در سال7 8 طلسم بشکند.   هديه تهراني؛ وسواسي و نه گزيده کار ستاره سال هاي نه چندان دور سينماي ايران سال 86 نه فيلمي روي پرده داشت و نه در فيلم جديدي بازي کرد. گزيده کاري هديه تهراني به اعتقاد خيلي ها به نوعي وسواس نه چندان خوشايند تبديل شده که بيش از هر چيز به ضرر خود او تمام خواهد شد. در سالي که گذشت هديه تهراني دو بار تا پاي ميز قرارداد رفت و حتي کار به امضاي قرارداد هم کشيد اما او جلوي دوربين نرفت. تهراني يک بار براي بازي در «دايره زنگي» پريسا بخت آور قرارداد بست و حتي در دورخواني هاي فيلمنامه هم حاضر شد اما هيچ گاه جلوي دوربين نرفت. او انتخاب ابراهيم حاتمي کيا براي بازي در «دعوت» نيز بود ولي اين بار هم با وجود قول و قرارهاي قبلي حاضر به بازي نشد.   محمدرضا گلزار؛ پرفروغ و بداقبال موقعيت بازيگر خوش سيماي سينماي ايران در سال گذشته به عنوان استار سينماي تجاري بيش از گذشته تثبيت شد. گلزار دو فيلم «کلاغ پر» و «توفيق اجباري» را روي پرده داشت که هر دو با اقبال عمومي مواجه شدند. اگرچه سال 86 براي گلزار در حيطه سينماي تجاري خوش يمن بود، اما او با وجود اشتياقش براي تجربه نقش هاي متفاوت، به دلايلي نتوانست به هدفش برسد. از يک طرف «لبه پرتگاه» بهرام بيضايي ساخته نشد و از طرف ديگر آنقدر نقش اش را در اپيزودهاي فيلم «دعوت» حاتمي کيا جابه جا کردند که او عطاي حضور در اين فيلم را به لقايش بخشيد. گلزار چند ماه آخر سال را نيز به رفع و رجوع تبعات امتناع از بازي در فيلم «دو خواهر» به کارگرداني محمد بانکي گذراند. داريوش مهرجويي؛ سنتور شکسته شايد سال 86 يکي از بدترين سال هاي دوران هنري داريوش مهرجويي باشد. با اينکه به او گفته شده بود که سنتوري براي نمايش عمومي مشکلي ندارد، اما درست چند روز مانده به آغاز اکران، جلوي نمايش اين فيلم گرفته شد. آنقدر پروسه حل مشکل نمايش «سنتوري» طولاني شد که اتفاقي که بيم وقوع آن مي رفت، رخ داد. عرضه نسخه قاچاق «سنتوري» هم تهيه کننده و پخش کننده و سينمادار را مغموم کرد و هم تماشاگري را که دل به تماشاي فيلم مهرجويي روي پرده سينما بسته بود. اتفاقات سال 86 به گونه يي بود که مهرجويي را به اين فکر انداخت براي مدتي قيد فيلمسازي در ايران را بزند. اگر داريوش مهرجويي در سال 87 توليد يک مجموعه تلويزيوني را آن سوي آب ها آغاز کرد، تعجب نکنيد. مسعود ده نمکي؛ همچنان در رکاب اخراجي ها آنقدر «اخراجي ها» براي مسعود ده نمکي خوشايند بود که او تهيه قسمت دوم اين فيلم را بين چند تهيه کننده به مزايده گذاشت، درست سال گذشته در همين روزها دنيا به کام سازندگان «اخراجي ها» و نيز سينماداراني بود که در طول سال چنين صف هايي را به چشم نديده بودند. در حالي که «اخراجي ها» به راحتي مي توانست مرز فروش دو ميليارد توماني را پشت سر بگذارد، اما عرضه نسخه قاچاق اين فيلم، همه رشته ها را پنبه کرد. پس از اين اتفاق ده نمکي چند ماهي را صرف تبليغ و رايزني براي افزودن سي چهل دقيقه به انتهاي «اخراجي ها» و نمايش فيلمي تحت عنوان «اخراجي هاي 5/1» کرد که البته چيزي شبيه شوخي بود. ده نمکي قرار است در سال 87 قسمت دوم فيلم جنجالي اش را با همان تهيه کننده قبلي جلوي دوربين ببرد. مجيد شاه حسيني؛ طبيب سينما با اينکه پس از استعفاي عليرضا رضاداد و قبول اين استعفا از سوي هيات امناي فارابي، دکتر مجيد شاه حسيني که اصلي ترين گزينه تصدي اين مقام بود، پيشنهاد رياست فارابي را تکذيب کرد و آن را چيزي شبيه به شوخي دانست، اما پس از چند هفته او بر روي صندلي مديرعاملي بنياد سينمايي فارابي نشست. دکتر مجيد شاه حسيني در ماه هاي پاياني سال 86، روزها را در مطبش به طبابت و مداواي کودکان پرداخت و ظهرها را در مقرر اجرايي سينماي کشور يعني بنياد فارابي سپري کرد. جشنواره بيست و ششم فجر اولين آزمون جدي مديريت جديد فارابي به لحاظ اجرايي بود. قضاوت در مورد موفقيت يا عدم موفقيت مديريت جديد فارابي در اجرا و برگزاري جشنواره فجر با خودتان. ابراهيم حاتمي کيا؛ دعوت از ستاره ها در شرايطي که «حلقه سبز» مجموعه نه چندان درخور نام ابراهيم حاتمي کيا در حال پخش بود، او پيش توليد فيلم جديدش با نام «دعوت» را آغاز کرد. «دعوت» پرحاشيه ترين پيش توليد فيلم هاي چند سال اخير حاتمي کيا را داشت که بيشتر اين حواشي مربوط به ترکيب بازيگران فيلم بود. قرار بود «دعوت» فيلم پرستاره يي باشد. براي برخي از طرفداران حاتمي کيا حضور بازيگراني مانند گلزار و افشار در فيلمي از او کمي ناخوشايند و سوال برانگيز بود که اين مساله واکنش هايي را در چند سايت داشت. سرانجام فيلم با تغييرات فراواني در ترکيب بازيگران جلوي دوربين رفت. اينطور که گفته مي شود حاتمي کيا تا جشنواره فجر براي نمايش فيلمش صبر نخواهد کرد. بهمن فرمان آرا؛ حرف مرد يکي است تنها عاملي که مي توانست جشنواره بيست و ششم فجر را از انگ دولتي بودن نجات دهد، نمايش فيلم «خاک آشنا» ساخته بهمن فرمان آرا بود. درحالي که در جشنواره فجر هيچ يک از فيلمسازان نسل قديم حضور نداشتند، بهمن فرمان آرا مي توانست با فيلمش بر رونق و اعتبار جشنواره بيفزايد اما اين چنين نشد. با اينکه «خاک آشنا» توسط هيات انتخاب ديده و پذيرفته شده بود و حتي در جدول برنامه ها نيز قرار داشت، اما فرمان آرا تن به سانسور بيش از حد فيلمش نداد تا وضعيت نمايش اين فيلم در هاله يي از ابهام قرار بگيرد. با اين اوضاع معلوم نيست فيلم فرمان آرا در چه زماني و به چه صورتي رنگ پرده را به خود خواهد ديد.     محمدرضا شريفي نيا؛  آچارفرانسه محمد رضا شريفي نياسال بسيار پرکاري را پشت سر گذاشت؛ شش فيلم «نصف مال من نصف مال تو»، «پارک وي»، محاکمه»، «صحنه جرم ورود ممنوع»، «اخراجي ها» و «در شهر خبري هست، نيست» را روي پرده داشت و در 5 فيلم «فرزند صبح»، «زن ها فرشته اند»، «صندلي خالي»، «دايره زنگي» و «يک اشتباه کوچولو» بازي کرد. شريفي نيا که فيلم «تسويه حساب» را نيز آماده نمايش دارد، پس از انتشار اولين عکس هاي فيلم «فرزند صبح» که در آن نقش سيداحمد خميني را بازي مي کند، براي مدتي در صدر اخبار سينمايي قرار گرفت. شريفي نيا د ر اين نوروز مجموعه «اس ام اس از ديار باقي» را هر شب در شبکه يک خواهد داشت و بعد از اين ايام نيز سرگرم پيش توليد «اخراجي هاي 2» خواهد شد. محمد حسين لطيفي؛ حرفه يي دو فيلم را روي پرده داشت که هردو آنها به اندازه خودشان فروش کردند. «روز سوم» حدود 350 ميليون تومان فروخت که براي چنين فيلمي مناسب است. «توفيق اجباري» هم آرام و بي سر و صدا مرز يک ميليارد تومان فروش را رد کرد که در نوع خودش يک توفيق بزرگ است. لطيفي نشان داده يک حرفه يي تمام عيار است و از پس هر پروژه يي برمي آيد. او در سال 86 علاوه بر نظارت و مشاوره در ساخت مجموعه طنز «سه در چهار»، توليد مجموعه تاريخي و عظيم «نردبامي بر آسمان» را آغاز کرد که به نظر مي رسد بيشتر وقت او را در سال 87 به خود اختصاص دهد. البته اگر در اين ميانه ها ديديد لطيفي پشت دوربين يک فيلم سينمايي هم قرار گرفت، تعجب نکنيد. واروژ کريم مسيحي؛  بدشانس شايد بشود لقب بدشانس ترين کارگردان سال را به واروژ کريم مسيحي داد. همه چيز مهيا بود تا طلسم 18 - 17 ساله فيلم نساختن او بشکند. اين بار و برخلاف چند طرح قبلي واروژ، پيش توليد انجام شد و حتي فيلم به مرحله توليد هم رسيد. «ترديد» که برداشتي امروزي و آزاد از «هملت» شکسپير بود، ترکيب جذابي از بازيگران داشت؛ اما به ناگاه بيماري به سراغ واروژ آمد و حال او رو به وخامت نهاد. بيماري به حدي جدي و سخت بود که او را راهي بيمارستان کرد و پروژه را به تعطيلي کشاند. با اينکه چند نوبت عنوان شد فيلمبرداري از سر گرفته مي شود اما در هفته هاي پاياني سال تهيه کننده قبلي انصراف داد و تهيه کننده يي ديگر جاي او را گرفت. خدا کند «ترديد» آغاز شود. مهران مديري؛ ميان قاب کوچک و بزرگ پس از چند سال دوري از پرده نقره يي، مهران مديري سال 86 را به سينما اختصاص داد. مهران مديري که تعداد فيلم هاي سينمايي اش هنوز هم به تعداد انگشتان يک دست نمي رسد، ابتدا در فيلم «هميشه پاي يک زن در ميان است» ساخته کمال تبريزي بازي کرد و سپس جلوي دوربين «دايره زنگي» به کارگرداني پريسا بخت آور رفت. البته قرار بود مديري يکي از بازيگران اصلي «لبه پرتگاه» بهرام بيضايي هم باشد که توليد اين فيلم منتفي شد. به غير از اينها مهران مديري در سال 86 به توليد مجموعه «گنج مظفر» پرداخت که قرار است به صورت سي دي و دي وي دي به بازار عرضه شود. او در هفته هاي پاياني سال به خانه اصلي اش يعني تلويزيون بازگشت و توليد مجموعه نوروزي شبکه سوم را آغاز کرد.

                     ازاین سقف عبورکنید

براي همراهي با تارانتينو در تماشاي ششمين فيلمش (که آن را مثل موشکي به هوا فرستاده است)، بايد به شروع کار فيلمسازي او در 15 سال پيش برگرديم. با نمايش اولين فيلم تارانتينو بر پرده سينما، منتقدان استعداد هنري آشکار او را متاثر از «ژان لوک گدار» و «فاکسي براون» (به يک اندازه) دانستند (و البته اين چندان مستدل نيست و در صحت آن جاي ترديد وجود دارد).

تارانتينو به عنوان فروشنده سابق ويدئو کلوپ (فروشگاه اجاره فيلم) (که احتمالاً تا آن زمان به جاي خون، تنها رنگ قرمز را مي شناخته است) خيلي زود به اين باور رسيده بود که پاشيده شدن خون حقيقي در فيلم ها، سبب جنجال و هياهوي جوان ها مي شود و در نتيجه فيلم او با استفاده از اين حربه مي تواند طرفداران بسياري را به خود جلب کند و البته اين ديدگاه خطرناکي است.

هرچند استفاده از خشونت در آن زمان و هنگامي که تارانتينو شروع به ساخت تصاوير خشن (خشونت در تصاوير) کرد، مورد پسند و باب روز بود اما خوشبختانه زمان زيادي طول نکشيد و کساني از راه رسيدند که عقيده ديگري داشتند. در زمستان 1994، پاسکال بونيتزر در شماره 13 مجله «ترافيک»، تحليلي بر فيلم «داستان هاي عامه پسند» (به کارگرداني تارانتينو) تحت عنوان «ديوانگي» نوشت. مطلب او وام گرفته از کافکا و به اين مضمون بود که «نوشتن، حرکتي از جنس آدم کشي است». منتقد سابق کايه دوسينما در قالب اين چند صفحه، تلاش کرد تا ثابت کند که روش بيان تارانتينو و گفتار فيلم هايش (بدون اينکه تسليم اغراق شود) کاملاً بر مبناي حرکت و همراه حرکت است و در اين باره به صحنه اي از فيلم (پالپ فيکشن) داستان هاي عامه پسند اشاره مي کند؛ جايي که وينسنت (با بازي جان تراولتا) در حين صحبت با ماروين تصادفاً او را مي کشد. صرف نظر از جنبه کميک فيلم و جسدهايي که بي دليل در فيلم مي بينيم، اين صحنه کاملاً گويا است. اين تصاوير، کاربرد فعل هاي مطلق و قاطع را در مکالمه به ما آموزش مي دهند مثل صحنه گفت وگوي جولز (ساموئل جکسون) در لحظه اي که پس از اينکه به شکلي معجزه آسا از مرگ نجات يافته است، تصميم مي گيرد تفنگش را زمين بيندازد و در جاده سرنوشت سرگردان شود (شبيه ديويد کارادين در فيلم «کونگ فو»). ماجرايي که در فيلم سگداني (سگ هاي انباري) اتفاق افتاد سه سال بعد در فيلم «جکي براون» هم ديده شد (چيزي در همان حدود، اما وارونه). «اوردل ملاني» و ساير مجرمان بددهن و وراج فيلم «جکي براون»، ماجرايي پر زد و خورد را مي سازند و سرانجام محکوم مي شوند و به نظر مي رسد زمان فيلم جکي براون طي اين ماجراها بسيار کند مي گذرد.اين سه گانه پشت سر هم («سگ هاي انباري»، «قصه هاي عامه پسند» و «جکي براون») با ساختاري ضد نمايشي و شجاعانه، فيلم هايي فريبنده اند. (مخاطبان هم درباره اين فيلم ها چنين نظري دارند.) سپس بونيتزر به سراغ دوگانه «بيل را بکش» مي آيد. بايد توجه داشت که پيدا کردن شخصي مثل بونيتزر بسيار مشکل است، کسي که پراکندگي پخش هاي مختلف فيلم هاي تارانتينو، پرحرفي ها و صحنه هاي خون آلود را تحليل کند اما هرگز عقيده اي کلي درباره آنها ابراز نکند. در غروب دوشنبه 21 ماه مه ما منتظر بوديم تا فيلم جديد تارانتينو را ببينيم و بفهميم آيا اين فيلم به شکلي هست که سبب بهبود چهره مخدوش اين فيلمساز شود؟ (فيلمسازي که به طور پيوسته يکسري ديالوگ ها و تصاوير را در فيلم هايش تکرار مي کند.)من به عنوان طرفدار سبک فيلم هاي فرانسوي هرچند تابع ضرورت اخلاقي در گفتن و ديدن مفاهيم در فيلم هستم اما اين تصاوير و ديالوگ ها در فيلم هاي تارانتينو، بسيار تکرار مي شوند.ساطورها مدام فرود مي آيند و چاقوها مي درخشند...

شاهکــار جديـــد و ساختارشکــنانه تارانتينو «Grind house» فيلمي است که او به طور مشترک با دوست صميمي اش رابرت رودريگوئز ساخته است. (او در اين فيلم از 70 فيلم قديمي الهام گرفته.)

بخشي که تارانتينو آن را ساخته است با اضافه کردن چيزي حدود 20 دقيقه به تنهايي و جداگانه با عنوان «ضدمرگ» در فرانسه به نمايش در آمد.اين فيلم به نظر مي رسد از نظر ريتم از فيلم ديگر موفق تر است و دليلي ندارد اين دو فيلم به هم پيوسته باشند.داستان «ضدمرگ» تکراري است و ماجراي گرگ پير (قاتل) بدل کاري به نام مايک است (با بازي «کرت راسل») که چهار زن جوان را که به قصد تفريح، ورزش و سواري طولاني بيرون آمده اند، به قصد کشتن تعقيب مي کند.

لوکيشن هاي فيلم آستين، تگزاس و تنسي هستند.چهار زن در فيلم بازي مي کنند که مدام در حال تغييرند. اين فيلم هم مثل ساير کارهاي تارانتينو سرشار از ديالوگ هاي حاضر جوابانه بسيار و سروصداي مدام سطوح فلزي با سرعت زياد است.البته فرم فيلم به شکلي است که مدتي طولاني در هيچ يک از اين دو حالت متوقف نمي شود (اما در کل حجم زمان فيلم در دو ساعت با ديالوگ هايي پي درپي پر شده است).در سکانس هاي ابتدايي فيلم ماجراهايي معقول و غيرمعقول اتفاق مي افتد و حتي بعضي از اتفاقات دوباره تکرار مي شوند، تا جايي که به نظر مي رسد فيلم دوباره آغاز شده است و اين ساختاري است که مي تواند به عنوان الگو مورد استفاده ديگران قرار گيرد، همان طور که کساني که پيش از اين فيلم هاي تارانتينو را تحليل کرده اند به اين موضوع اشاره کرده و آن را سبب ايجاد ارتباطي بهتر با مخاطب دانسته، تا جايي که اين فرآيند را فرضيه ناب خوانده اند.

در نسخه 35 ميليمتري فيلم خراش هايي (عمدي) ديده مي شود تا اين تصور را ايجاد کند که اين خراش ها به دليل تکثير از روي نسخه بي کيفيت فيلم گريند هاوس اتفاق افتاده است. مهم ترين عنصر فيلم «ضدمرگ» سرعت خوب ريتم فيلم است. هرچند پرحرفي هاي بيهوده در آن بسيارند اما اصل فيلم بر اين مبنا نيست.

قسمت هاي سست هر دو فيلم کوتاه شده و قانون ماشين جايگزين تمام معاني ساختاري فيلم شده است.

ديالوگ ها، رانندگي و تمام اتفاقات موجود در فيلم در سايه قدرت ماشين شکل مي گيرند و اين ماشين است که سبب قتل هاي کورکورانه در خيابان مي شود (فيلم با خراش هاي عمدي خود را از فيلم هاي کامپيوتري جدا کرده است). تارانتينو در ادامه فيلم در استفاده از دو عامل اصلي، صدا و جاده، ناموفق عمل کرده است.

«جين اوستاش» که از فيلم شگفت زده شده بود جمله هاي بسياري در تعريف فيلم به زبان آورد و گفت؛ «انگار دوربين چرخيده و سينما خلق شده است» و به عقيده «مونت هلمان» در پايان دوراهي و با برخورد ماشين ها انگار هستي فيلم شعله ور مي شود.

پس از مراسم رقص توسط آرلن (پروانه) براي مايک، فاصله اي طولاني بين وقايع اتفاق مي افتد که لذت تماشاي فيلم را از بين مي برد. فيلم ضدمرگ فيلمي خوشايند است اما لذت هاي اندک فيلم با ديده نشدن تعدادي از فريم ها (قاب ها) از دست مي رود (و مانعي براي پيگيري و تداوم ماجراي فيلم مي شود).

تارانتينو بدون رازآميز کردن فيلم، داستان را پيش مي برد. اما او طي مصاحبه هايي که درباره فيلم انجام داده است به وسواس رواني «مايک» هرگز اشاره نمي کند. (نوعي حالت رواني در مايک، که با کوبيدن ماشين خود به دختران آرام مي گيرد.) در فيلم گريند هاوس نبايد چندان درگير قتل هاي خياباني شويم و اين دليل ساده اي دارد چون تکرار اين ويژگي ها در فيلم هاي تارانتينو، تبديل به مولفه دروني فيلم شده است. از جمله اين ويژگي هاي ثابت کارهاي تارانتينو مي توان به صحنه اي در فيلم اشاره کرد؛ جايي که چهار دختر فيلم جيغ کشان جلوي پوستر تبليغاتي شوي تلويزيوني جانگل جوليا مي آيند.

از وقتي فيلم ها مدام خودشان را به شکل هاي مختلفي تکرار مي کنند ديگر هيچ فيلمي براي هميشه در درجه B يا Z نمي ماند و اين مساله يادآور جمله اوستاش است. (در طول تاريخ گاهي کپي يک مستند بازسازي شده در فروش، بسيار موفق تر از يک فيلم داستاني ارژينال است.)

فيلم ضدمرگ از شب به روز، از شهري به کشوري و به همراه زن جواني که هنوز به عنوان بدل کاري واقعي پذيرفته نشده است، مي رود.زوئه بل (به عنوان همراه واقعي براي فيلمساز) خيلي از تصاوير (شات هاي متوسط) آکروباتيک در فيلم را به طرزي قابل توجه و در حالي که از يک ماشين دوج سال 1970 آويزان است، انجام مي دهد.لذت بردن تنها يک راه دارد و آن هم اينکه وجود خودت را با ديدگاه هايي که مثل هواي تازه و روشنايي روز است، نوراني کني و اگر اين اتفاق بيفتد در نهايت به آزادي خواهيم رسيد. در ضدمرگ فيلمساز در ادامه ماجرا به اين ترتيب پيش مي رود که دخترهاي بعدي انتقام دخترهاي قبلي را بگيرند. و به اين صورت است که بين بخش هاي فيلم صرف نظر از داستاني مستند بودن و ارتباط قابل ملاحظه اي وجود دارد زوئه و دوستش کيم (راننده ماشين دوج) خيلي معمولي و واقعي تر از پروانه يا جنگل جوليا بازي مي کنند.براي از بين بردن نقص ساختاري در فيلم مي شد از راه هاي ديگري هم استفاده کرد تا از لطمه خوردن به فيلم جلوگيري کند. (نقص هايي مثل شباهت فيلم با بسياري فيلم هاي ديگر و حواشي آنها)گفتار در فيلم ضدمرگ مدام با حرکت همراه است و پر از اصطلاحات فيلم هاي ديگر است (به صورتي که طرفداران فيلم از پرحرفي و جملاتي که به سبک تارانتينويي است، اشباع مي شوند).اخلاق در فيلم جايگاهي امن دارد اما قواعد آن دوباره نويسي شده و به اندازه خودش بسط داده شده است و در هر بخش فيلم از گفتار به عمل و در ارتباط با ذات و ظاهر فيلم (حتي اگر سادگي و خلوص آن ظاهر نشود) قابل جست وجو است.

به عقيده من تبليغ فرهنگي زيادي براي فيلم ضدمرگ لازم نيست و البته بايد اين نکته را هم در نظر گرفت که اين يک بخش از يک فيلم دوگانه است. بخش دومي که توسط فيلمساز معروف و پرآوازه اش، ژانرهاي فراموش شده را احيا کرده است.

در اين فيلم بيشتر از هر چيز نوعي بي پروايي (به روشي راحت و معمولي) در مکالمه هاي فيلم ديده مي شود که اين نکته سبب موفقيت فيلم است و همچنين تعدادي صحنه هاي برجسته در فيلم وجود دارد که در لحظات زد و خورد دو ماشين ديده مي شود.نوعي ويژگي عميق و جالب در تارانتينو وجود دارد که بسيار قابل توجه تر از پرداختن به انواع ماجراهاي پرهيجان آدمکشي است. اين ويژگي در واقع نوعي جاه طلبي هنري در توجه به چيزهاي پيش پاافتاده و خلق لحظاتي پرهيجان از آنهاست. (به رغم اين ريسک که ممکن است خودش در دام اين چيزهاي معمولي و مبتذل بيفتد.)فيلم ضدمرگ، با ويژگي هايي مثل انشعاب در جاده تا چندگانگي گويش و زبان در آن نوعي جهش در طبقه بندي سينمايي محسوب مي شود. اين روش فيلمسازي به شکلي معمولي (آن هم به گونه اي که قابل نقض باشد) نياز به نوعي خشونت و انعطاف دارد. فيلم ريتم سريعي دارد اما در عين حال متواضعانه و ساده است. تارانتينو طبق همه شواهد موجود مي تواند هر چيزي باشد اما سرشار از استعداد است و به گفته اغلب منتقدان ساختن اين فيلم رويه تازه اي در فيلمسازي او محسوب مي شود و خوشي و لذت با اين فيلم تکثير مي شود.

نگاه کايه دو سينما به آخرين ساخته تارانتينو

شرق خبرداده علی سنتوری نمی تونی سنتوربزنه...فهمیدی ...گنجشکک

صفارهرندي؛«سنتوري» قابليت نمايش ندارد

نگار مفيد

گروه ادب و هنر، «سنتوري، قابليت نمايش عمومي ندارد. فيلم هايي که قابليت اکران عمومي ندارند اما در جشنواره فيلم فجر به نمايش درمي آيند، يادگار سال هاي قبل است که من با آن مخالف هستم.» صحبت هايي که وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي روز چهارشنبه در روزنامه جام جم به زبان آورد، نقطه پايان بحث ها و کشمکش هاي مربوط به «سنتوري» بود. 9 روز پس از تاريخ قطعي نمايش تازه ترين فيلم داريوش مهرجويي، محمدحسين صفار هرندي مي گويد؛ «فيلمنامه سنتوري در سال 81 با نامي ديگر به معاونت سينمايي ارائه شد اما به دليل مشکلاتي که داشت نتوانست مجوز ساخت دريافت کند. اما حالا که فيلم ساخته شده، قابليت نمايش عمومي ندارد. زيرا «برخي» معتقدند فيلم با فيلمنامه اي که مجوز گرفته متفاوت است.» صفارهرندي پاسخ سوال خبرنگار روزنامه جام جم را اين گونه مي دهد؛ «فيلم سنتوري در حال حاضر قابليت نمايش ندارد و تغييراتي هم که در آن اعمال شده مناسب نبوده است.» وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در شرايطي نظر شخصي خود را به عنوان دليل توقيف «سنتوري» مطرح مي کند که داريوش مهرجويي همراه با تازه ترين فيلمش در امريکا به سر مي برد و هيچ کدام از مسوولان معاونت سينمايي وزارتخانه اش حاضر به صحبت در اين باره نيستند و هرکدام به طريقي از زيربار پاسخگويي درمي روند. احد ميکائيل زاده روابط عمومي معاونت سينمايي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي از صحبت هاي وزير ارشاد اظهار بي اطلاعي مي کند و آن را به حساب پاي شکسته و بي خبري بيست روزه اش مي گذارد و محمود اربابي مدير نظارت و ارزشيابي وزارت ارشاد، با پاسخ ندادن به تلفن همراهش به نوعي ديگر سوال برانگيز مي شود.  در اين ميان مصطفي شايسته پخش کننده سنتوري مي گويد؛ «خبر جديدي مبني بر توقيف فيلم به ما اعلام نشده و آخرين خبرمان مربوط به دو هفته پيش است که جلوي اکران فيلم گرفته شد.» فيلم سنتوري از چند ماه پيش از جشنواره فيلم فجر آماده نمايش بود و داريوش مهرجويي قصد داشت آن را عيد فطر سال گذشته به نمايش بگذارد. اما در آن زمان اصرارهاي معاونت سينمايي مبني بر حضور فيلمسازهاي مطرح در جشنواره باعث شد «سنتوري» پيش از جشنواره به نمايش گذاشته نشود. درگيري هاي مربوط به نمايش يا عدم نمايش فيلم در همان دوران جشنواره نيز وجود داشت تا اينکه در «ششمين روز» به نمايش درآمد و در پايان نيز به عنوان انتخاب مردمي سيمرغ بلورين به دست آورد. با گذشت هفت ماه از جشنواره فيلم فجر، وزير فرهنگ و ارشاد مي گويد؛ «نمايش سنتوري در جشنواره دليلي براي نمايش عمومي آن نيست و معتقدم فيلمي که قابليت اکران عمومي ندارد نبايد در جشنواره هم نمايش داده شود.» فرامرز فرازمند يکي از تهيه کنندگان سنتوري در واکنش به گفته هاي صفارهرندي مي گويد؛ اين حرف، نظر شخصي وزير است و نشان از جهت گيري خاص آقاي صفارهرندي دارد. ايشان قبل از جشنواره اعلام کردند هر فيلمي در جشنواره شرکت کند، پروانه نمايش مي گيرد اما حالا نظرشان عوض شده و مي گويند نمايش سنتوري در جشنواره، دليلي براي نمايش عمومي آن نيست. اگر قرار باشد وزير به صورت شخصي و از جانب خود از نمايش فيلمي جلوگيري کند، تکليف شوراي پروانه ساخت و نمايش چه مي شود؟ «سنتوري» هم پروانه ساخت گرفته بود و هم پروانه نمايش دارد. شايد آقاي وزير بتواند جلوي نمايش فيلم را بگيرد ولي به شکل منطقي نمي تواند اين کار را انجام دهد.» فرازمند در قسمتي ديگر از صحبت هايش درباره تفاوت هاي فيلم «سنتوري» با فيلمنامه اي که به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي ارائه شده، مي گويد؛ «فيلم سنتوري ، عيناً مانند فيلمنامه آن است و تغييري که آقاي وزير مدعي آن هستند، صورت نگرفته. در زمان ساخت فيلم هم، نماينده هاي فارابي سر صحنه آمدند و از پشت صحنه ديدن کردند. سوال اصلي من اينجا است که چطور پيش از اين مشکلي وجود نداشته و به يک باره فهميده اند فيلم مشکل نمايش دارد. ما به اعتبار پروانه نمايشي که گرفتيم، براي نمايش فيلم در سطح شهر تبليغات کرديم و متقبل هزينه هاي زيادي شديم. اما حالا به راحتي جلوي نمايش فيلم گرفته شده است.» تا پيش از سي ويکم تيرماه قرار بود «سنتوري» از سوم مرداد در گروه سينمايي قدس به نمايش گذاشته شود. اما سه روز پيش از اکران و در شرايطي که بيلبوردهاي تبليغاتي فيلم به شهر آمده بودند و از اکران فيلم خبر مي دادند، شوراي صنفي نمايش وزارت ارشاد فيلم «محاکمه» را به عنوان جايگزين راهي سينماها کرد و توضيح دقيقي درباره تغيير فيلم ها ارائه نداد. اما منبع آگاه ديگري با خبرگزاري فارس از حساسيت روي موضوع فيلم صحبت کرد؛ «به دليل برخي حساسيت هايي که از سوي مسوولان فرهنگي روي موضوع فيلم صورت گرفته، نمايش اين فيلم احتمالاً با تاخير همراه خواهد بود.» نظر رسمي معاونت سينمايي وزارت ارشاد نيز صحبت هاي احد ميکائيل زاده بود که خبر «تاخير در اکران سنتوري» را تاييد کرد. در حال حاضر تنها مساله اي که مبهم نيست، نظر وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي است که در پاسخ به خبرنگار روزنامه جام جم مي گويد؛ «سنتوري قابليت نمايش عمومي ندارد.»

تمامی این عکس ها را تقدیم میکنم به کسی که کازابلانکا را  دوست دارد به ناما جعفری عزیز